Hạ tầng giao thông được ví như “mạch máu” của nền kinh tế, giữ vai trò kết nối sản xuất, lưu thông hàng hóa và tạo động lực phát triển cho các vùng kinh tế.

Tuy nhiên, thực tế cho thấy không ít công trình giao thông đã được đầu tư nguồn lực lớn nhưng hiệu quả khai thác chưa tương xứng, do thiếu tính đồng bộ, kết nối hạ tầng phụ trợ còn hạn chế và tình trạng ùn tắc vẫn diễn ra phổ biến.

Tại Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI, nhiều đại biểu Quốc hội đã đề xuất các giải pháp nhằm tháo gỡ những “điểm nghẽn” này, hướng tới nâng cao hiệu quả đầu tư công và phát triển hạ tầng giao thông bền vững.

Đại biểu Nguyễn Văn Cảnh, Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Gia Lai cho rằng, để các tuyến cao tốc phát huy hiệu quả đúng mức, cần hoàn thiện đồng bộ cả hệ thống hạ tầng phụ trợ thay vì chỉ tập trung vào phần đường chính.

Theo ông Cảnh, nhiều tuyến cao tốc hiện nay vẫn thiếu trạm dừng nghỉ, làn dừng khẩn cấp hoặc các hạng mục hỗ trợ cần thiết, gây bất tiện cho người tham gia giao thông, thậm chí tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn.

Một trong những giải pháp được đại biểu Nguyễn Văn Cảnh đề cập là mô hình “nhập làn luân phiên” tại các điểm ùn tắc, giúp phương tiện di chuyển trật tự, tối ưu lưu lượng qua nút thắt giao thông mà không phát sinh nhiều chi phí đầu tư.

Theo các chuyên gia, cùng với việc phân làn hợp lý, tối ưu hóa hệ thống đèn tín hiệu và nâng cao ý thức nhường đường của người tham gia giao thông, các giải pháp quản lý thông minh có thể mang lại hiệu quả đáng kể tại những đô thị lớn như Hà Nội và TP.HCM.

Ở góc độ quy hoạch dài hạn, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc, Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Hà Tĩnh cho rằng, phát triển hạ tầng giao thông cần được đặt trong tổng thể thống nhất về tiêu chuẩn kỹ thuật.

Phó Thủ tướng nhấn mạnh, việc thiếu đồng bộ về tiêu chuẩn giữa các loại hình hạ tầng có thể gây khó khăn trong kết nối, vận hành và ảnh hưởng đến an toàn hệ thống trong tương lai, đặc biệt với các dự án lớn như đường sắt tốc độ cao.

Trong khi đó, đại biểu Phan Đức Hiếu, Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Hưng Yên cho rằng, hiệu quả đầu tư công không nên chỉ được đo bằng tỷ lệ giải ngân mà quan trọng hơn là khả năng tạo ra tác động lan tỏa cho nền kinh tế.

Trong bối cảnh nguồn lực có hạn nhưng nhu cầu đầu tư rất lớn, việc xác định đúng thứ tự ưu tiên, tập trung vào các công trình thật sự cấp thiết sẽ quyết định chất lượng và hiệu quả của đầu tư công.

Có thể thấy, bài toán giao thông hiện nay không chỉ là xây thêm đường hay thêm cầu, mà quan trọng hơn là xây dựng một hệ thống giao thông đồng bộ, khoa học và hiệu quả. Khi quy hoạch hợp lý, tiêu chuẩn được thống nhất và các giải pháp quản lý hiện đại được áp dụng đúng lúc, hạ tầng giao thông sẽ thực sự trở thành động lực thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội bền vững./.